Jak spółdzielnie energetyczne zmieniają polską energetykę?
12 czerwca w Warszawie odbyła się konferencja ruchu Więcej niż Energia pod hasłem: „Gdy stawką jest bezpieczeństwo! – czas na Wspólnoty Energetyczne i Fundusze Europejskie”. W trakcie trzech paneli dyskusyjnych eksperci poruszali różne aspekty energetyki obywatelskiej – w tym wyzwania i możliwości związane z finansowaniem spółdzielni energetycznych i klastrów energii. – Chciałabym dialogu, wspólnego podejmowania decyzji i rozmowy o problemach, a także żebyśmy nie postrzegali siebie jako konkurencji, lecz jako partnerów – powiedziała Aleksandra Zachraj, prezeska pawłowickiej spółdzielni energetycznej.
Joanna Furmaga, prezeska Polskiej Zielonej Sieci, zwróciła uwagę na potrzebę długofalowej strategii wzmacniającej rolę społeczności lokalnych:
– Inwestowanie w społeczności energetyczne niesie za sobą szereg korzyści, nie jest jednak zupełnie pozbawione problemów. Potrzebna jest strategia, co wiąże się z dostępem do Funduszy Unijnych, który niestety jest bardzo ograniczony – zaznaczyła.
Eksperci apelują o współpracę i dostęp do sieci energetycznej
Spółdzielnie energetyczne to forma lokalnej współpracy, w której mogą uczestniczyć m.in. mieszkańcy, przedsiębiorcy i samorządy. Ich głównym celem jest produkowanie i wykorzystywanie energii odnawialnej na potrzeby własne członków. W Polsce działa już niemal 100 takich inicjatyw, a tylko w 2025 roku powstało ich blisko 40 – wynika z danych Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa (KOWR).
Więcej o tym czym są spółdzielnie przeczytasz pod tym linkiem.
– Trzeba doprowadzić do sytuacji, w której ludzie, którzy się zbilansują i będą mogli wytwarzać energię na własne potrzeby, rzeczywiście będą mogli z niej korzystać – a nie zostaną odłączeni od sieci i mimo poniesionych inwestycji będą zmuszeni do zakupu energii z zewnątrz – podkreślił Jarosław Wiśniewski, radca w Departamencie Rynków Rolnych i Transformacji Energetycznej Obszarów Wiejskich w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Z kolei Aleksandra Zachraj, prezeska pawłowickiej spółdzielni energetycznej, zaapelowała o budowanie współpracy między spółdzielniami:
– Chciałabym dialogu, wspólnego podejmowania decyzji i rozmowy o problemach, a także żebyśmy nie postrzegali siebie jako konkurencji, lecz jako partnerów – zaznaczyła.
Jak sfinansować transformację energetyczną?
Jak podkreślił Andrzej Urbanik z Komisji Europejskiej, skuteczna transformacja energetyczna w Polsce nie jest możliwa bez zdecydowanie większego zaangażowania środków finansowych spoza sektora publicznego.
– Mam na myśli pożyczki, gwarancje, instrumenty kapitałowe. Pieniądze publiczne są absolutnie niedostateczne. Musimy szerzej wykorzystać kapitał prywatny, tylko wtedy będziemy mogli się cieszyć czystym powietrzem i niższymi rachunkami za energię w realnym czasie – podkreślił Urbanik.
Głos w tej sprawie zabrał również Krzysztof Mrozek z Polskiej Zielonej Sieci, wskazując na kluczową rolę funduszy unijnych w procesie finansowania transformacji energetycznej. – Bardzo nam zależy, żeby wyciągnąć wnioski z tych programów wsparcia, które są w tej chwili, poprawić je i w następnym unijnym budżecie zaproponować taką naprawdę atrakcyjną i skrojoną pod potrzeby ofertę finansowania energetyki obywatelskiej – zauważył Mrozek.
Eksperci zgodnie wskazują, że bez dostosowanych instrumentów finansowych – zarówno unijnych, jak i rynkowych – transformacja energetyczna w Polsce może znacząco spowolnić.
Wydarzenie było zrealizowane w ramach projektu „Działania informujące i promujące Fundusze Europejskie wśród organizacji pozarządowych”, finansowanego ze środków Pomocy Technicznej Funduszy Europejskich 2021–2027.
Zobacz relację z poprzednich konferencji i zapoznaj się z naszą najnowszą publikacją o sile społeczności.
